ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ:

Νέος Κανονισμός για τους σπόρους απειλεί την αγροτική βιοποικιλότητα

28 Μάϊου 2013

Νέος Κανονισμός για τους σπόρους απειλεί την αγροτική βιοποικιλότητα

H πρόταση της Επιτροπής για την παραγωγή και τη διαθεσιμότητα φυτικού αναπαραγωγικού υλικού στην αγορά, ενέχει αρνητικές επιπτώσεις για το περιβάλλον και την βιοποικιλότητα, την παγκόσμια διατροφική ασφάλεια και την ελευθερία των πολιτών για επιλογή και διαφάνεια
, σύμφωνα με οργανώσεις πολιτών

Η πρόταση του νέου ευρωπαϊκού κανονισμού για την εμπορία των σπόρων είναι απογοητευτική όσον αφορά στην αγροτική βιοποικιλότητα, παρά την ανακοίνωση της Ευρ. Επιτροπής ότι θα λάβει υπόψη τις ανάγκες της αγροτικής βιοποικιλότητας και τις απαιτήσεις των καταναλωτών, δηλώνουν οι ΜΚΟ έπειτα από τη δημοσίευση της πρότασης της Επιτροπής. Η προτεινόμενη νομοθεσία είναι χαρακτηριστικό γνώρισμα της άσκησης παρασκηνιακής πολιτικής πίεσης από τις πολυεθνικές αγρο-βιομηχανίες. Κυρίως έχει στόχο την βεβιασμένη αποδοτικότητα του χωραφιού και επικεντρώνεται στην βιομηχανοποιημένη, εξαγωγικού χαρακτήρα γεωργία. Οι απαιτήσεις των υπόλοιπων εταίρων δεν έχουν ληφθεί σοβαρά υπόψη.

Το νέο πλαίσιο αφήνει μικρά περιθώρια στις μη-εμπορικές δραστηριότητες.
Η νομοθεσία για το φυτογενετικό υλικό βάζει τους κανόνες για το εμπόριο των σπόρων και άλλου πολλαπλασιαστικού υλικού. Διαφοροποιώντας την τρέχουσα νομοθεσία, ο νέος κανονισμός εφαρμόζεται σε συναλλαγές κάθε είδους, ακόμα και αυτές που είναι χωρίς οικονομικό αντίτιμο (ανταλλαγές σπόρων κλπ) και δεν περιορίζεται στην διακίνηση σπόρων με σκοπό την εμπορική εκμετάλλευση. Ως συνέπεια, όλοι οι συμμετέχοντες σε επίσημα ή μη δίκτυα σπόρων θα υπόκεινται στη νομοθεσία που ισχύει για τις βιομηχανικές ποικιλίες.

Η παρωνυχίδα της αγοράς αντιμετωπίζεται πολύ περιοριστικά
Παρά το γεγονός ότι η Επιτροπή εισήγαγε μια νέα παρέκκλιση για τις μεμονωμένες μικρές επιχειρήσεις σποροπαραγωγής, για την εμπορία σπόρων και παλιών παραδοσιακών ποικιλιών (αυτό ονομάστηκε εξειδικευμένη αγορά), αυτή παραμένει πολύ περιοριστική και δεν αρκεί για να εμποδίσει τις αρνητικές συνέπειες που θα υπάρξουν σε αυτούς τους μικρούς παίκτες, στους διατηρητές σπόρων, στους παραγωγούς αλλά και την ίδια την αγροτική βιοποικιλότητα.

Σημαντικές αποφάσεις αφήνονται σε κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις
Σημαντικό μέρος των νομικών προβλέψεων και παρεκκλίσεων εξουσιοδοτείται στην Ευρ. Επιτροπή, εξαφανίζοντας το περιθώριο για δημοκρατικές διαδικασίες έλεγχου, ενώ το περιθώριο για κάθε κράτος-μέλος να εφαρμόζει κάποια παρέκκλιση ελαχιστοποιείται.

Κινδυνεύει η αειφορία
«Με αυτή την πρόταση που τοποθετεί την παραγωγικότητα και τον έλεγχο πάνω από την δυνατότητα προσαρμογής και την βιοποικιλότητα, κινδυνεύουμε να χάσουμε μια σημαντική ευκαιρία για να βελτιώσουμε την ευρωπαϊκή πολιτική για τους σπόρους προς την κατεύθυνση της κοινωνικής και περιβαλλοντικής αειφορίας. Για να ανταποκριθεί στις πιεστικές προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα διατροφικά συστήματα, η ευρωπαϊκή νομοθεσία για το φυτικό αναπαραγωγικό υλικό χρειάζεται επειγόντως «πρασίνισμα». Η διαθεσιμότητα μεγάλου εύρους ποικιλιών έχει την δυνατότητα να υποστηρίξει την απόδοση των αγαθών του χωραφιού και να μειώσει τις εισροές όπως το νερό και τα αγροχημικά» λέει ο Heidi Porstner, εκπρόσωπος των Friends of the Earth Austria/Global 2000.

Ποικιλότητα χωρίς μέλλον;
Ο Piero Sardo, Πρόεδρος του Slow Food Foundation, ανησυχεί ότι η εξαφάνιση των τοπικών παραδοσιακών ποικιλιών θα πάει χέρι-χέρι με την εξαφάνιση των μικρο-αγροτών, που είναι οι φύλακες της βιοποικιλότητας των σπόρων, της τοπικής διατροφικής παράδοσης και της λαϊκής γνώσης. «Ο σπόρος είναι η βάση της γεωργίας. Διαμορφώνει το αγροτικό σύστημα αλλά και το τελικό προϊόν. Για να προστατέψουμε την βιοποικιλότητα και την πρακτική της διατροφικής κυριαρχίας, είναι επομένως απαραίτητο να επαναβεβαιώσουμε σθεναρά την αξία των παραδοσιακών ποικιλιών και να βρούμε μια λύση για να περιορίσουμε την απώλειά τους σε παγκόσμιο επίπεδο».

Η Christian Schrefel, πρόεδρος της οργάνωσης διατήρησης σπόρων Κιβωτός του Νωε, αναλύει: «η ποικιλότητα των σπόρων θα περιοριστεί σε μικρό τμήμα της αγοράς (άρθρα 36,57, ενώ σύμφωνα με τον προτεινόμενο νόμο, οι τοπικοί καλλιεργητές-διατηρητές σπόρων μπορεί να αντιμετωπίσουν πρόστιμα αν παραχωρήσουν τους σπόρους που “κράτησαν” από το χωράφι τους. Η Schrefel προσθέτει: ο καλύτερος τρόπος για να προστατευτεί η αγροτική βιοποικιλότητα θα ήταν να μην υπάρχει καθόλου υποχρεωτική καταγραφή για τις ποικιλίες ανοιχτής γονιμοποίησης. Διότι δεν μπορεί να αποδειχθεί ότι αυτός ο γραφειοκρατικός κανονισμός πραγματικά εξυπηρετεί το κοινό συμφέρον.

Ο Antje Kolling από τον IFOAM αποζητά μια πιο σθεναρή δέσμευση στο να εισαχθούν κανόνες για την εμπορία των φυτικών ποικιλιών με ευρύτερο γενετικό φάσμα (ετερογενές υλικό). «Οι προβλέψεις που αφορούν στις αβελτίωτες ποικιλίες (που σημαίνει γενετική ποικιλομορφία μέσα σε ένα είδος) (άρθρο 14.3) δεν είναι τίποτα παραπάνω από μια επιλογή – απαιτούμε μια ακλόνητα θεμελιωμένη δέσμευση ότι οι ποικιλίες ανοιχτής γονιμοποίησης και οι αβελτίωτοι πληθυσμοί θα  έχουν μια ατράνταχτη θέση μέσα στον Κανονισμό. Είναι απολύτως αναγκαίο να διατηρούνται οι ποικιλίες με ευρύτερη γενετική ποικιλομορφία και να βελτιώνουν την ικανότητα των διατροφικών συστημάτων να ανταποκρίνονται επιτυχώς σε μεταβαλλόμενες περιβαλλοντικές συνθήκες. Οποιοδήποτε φυτικό υλικό που προέρχεται από ΓΤΟ ή από τεχνικές πατενταρισμένης αναπαραγωγής πρέπει να αποκλειστεί από την δυνατότητα να εγγραφεί εντός αυτής της ειδικής κατηγορίας.

Κίνδυνος για τους αγρότες
Karin Ulmer από APRODEV: η ποικινοποίηση των αγροτών που διατηρούν δικά τους δίκτυα σπόρων θα επεκταθεί στις χώρες τρίτου κόσμου μέσω του συστήματος ισοδυναμίας της ΕΕ και συγκεκριμένων εμπορικών συμφωνιών. Ειδικά στις αναπτυσσόμενες χώρες, όπου οι σπόροι των αγροτών είναι η μόνη βάση για τα τοπικά διατροφικά συστήματα, οι συνέπειες μιας τέτοιας νομοθεσίας θα είναι ακόμα περισσότερο καταστρεπτικές, θέτοντας σε κίνδυνο την παραδοσιακή γεωργία και τις γυναίκες αγρότισσες από όπου τρέφεται το 70% του παγκόσμιου πληθυσμού, συμπεριλαμβανομένου και του πιο ευαίσθητου. Ο Κανονισμός πρέπει να αναγνωρίσει το δικαίωμα των αγροτών να διατηρούν, επαναχρησιμοποιούν, ανταλλάσουν, πουλούν και προστατεύουν τους σπόρους τους, όπως προβλέπεται στην Διεθνή Σύμβαση για τους Φυτογενετικούς Πόρους για τα τρόφιμα και την γεωργία.

Οι οργανώσεις πολιτών καλούν το ευρωπαϊκό κοινοβούλιο να τροποποιήσει αυτό τον Κανονισμό ώστε να σέβεται πιο πολύ το περιβάλλον, τις απαιτήσεις των καταναλωτών και τις ανάγκες των μικρών σποροπαραγωγικών εταιρειών ή να αρπάξει την ευκαιρία και να διώξει μακριά όλους τους γραφειοκρατικούς κανόνες που δεν μπορούν πλέον να δικαιολογούνται.


 


ΒΑΣΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ:

-    Ο νέος Κανονισμός θα εφαρμόζεται από όλα τα κράτη-μέλη, ενώ οι οδηγίες αλλού εφαρμόζονταν και αλλού όχι
-    Οι ποικιλίες σπόρων θα πρέπει να εγγράφονται σε κατάλογο. Μέχρι σήμερα οι σπόροι παράγονται παγκοσμίως, από τους γεωργούς, τη βιομηχανία σπόρων, δημόσια ινστιτούτα και Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις. Με τη νέα νομοθεσία, επιβάλλονται περιορισμοί στο εμπόριο για τις παραδοσιακές και σύγχρονες ποικιλίες σπόρων. Παραδοσιακές ποικιλίες που μέχρι τη δημοσίευση του νόμου δεν έχουν ακόμη αναγνωριστεί ή δεν έχουν καταγραφεί, θα υπόκεινται στη νομοθεσία των βιομηχανικών ποικιλιών.
-  Οι σπόροι προς σπορά κηπευτικών ή δέντρων που αναπτύσσονται, αναπαράγονται ή ανταλλάσσονται, θα πρέπει να έχουν ελεγχθεί και εγκριθεί από έναν νέο Οργανισμό, που θα ονομάζεται «Οργανισμός Φυτικών Ποικιλιών της ΕΕ», ο οποίος θα δημιουργήσει μια λίστα των εγκεκριμένων ποικιλιών που θα μπορούν να εμπορεύονται στην ΕΕ. Σε αυτόν θα καταβάλλεται ένα ετήσιο τέλος, για να παραμείνουν οι συγκεκριμένες ποικιλίες στον κατάλογο, και αν δεν καταβληθεί τότε θα αφαιρούνται και δεν θα μπορούν να καλλιεργηθούν
-   Είναι υποχρεωτική ένταξη όλων των ποικιλιών σπόρων σε εθνικούς ή ευρωπαϊκούς καταλόγους, προκειμένου να διατίθενται στο εμπόριο.
-  Καθιερώνεται ως κριτήριο ένταξης στους καταλόγους η ύπαρξη επίσημα αναγνωρισμένης περιγραφής μιας ποικιλίας πριν την θέσπιση της νέας νομοθεσίας. Το κριτήριο αυτό αποκλείει την επανατοποθέτηση σε παραγωγικό κύκλο όσων παλαιών ποικιλιών δεν έχουν ήδη περιγραφεί ή αξιοποιηθεί μέχρι σήμερα.
-   Επιβάλλονται γεωγραφικοί περιορισμοί στην αξιοποίηση των παραδοσιακών ποικιλιών, περιορίζοντας την παραγωγή τους στις περιοχές προέλευσής τους.



Δείτε εδώ την Πρόταση ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την παραγωγή και τη διαθεσιμότητα φυτικού αναπαραγωγικού υλικού στην αγορά
 



Σχετική ενημέρωση - Αναλύσεις:

http://www.realseeds.co.uk/seedlaw.html

"Εν Αρχή ην ο Σπόρος"
 Ντοκυμαντέρ του Christophe Guyon για την σημασία των παραδοσιακών σπόρων στην επιβίωση των ανθρώπινων κοινοτήτων και τον αγώνα που δίνεται πανευρωπαϊκά για την διάσωσή τους

 


Τηλ.: 23330 24440, Fax: 23330 24440, Εθν. Αντίστασης 66, Αλεξάνδρεια Ημαθίας, 593 00
e-mail: info@physiologike.gr, www.physiologike.gr - www.physiologike.org
Powered by Netchoice